به گزارش پایگاه خبری شبکه سلامت 24، افزایش مداوم هزینههای درمان، دارو و خدمات پزشکی، اقتصاد سلامت کشور را با چالشهای جدی روبهرو کرده است؛ چالشی که به گفته کارشناسان، اگر با اصلاحات ساختاری و سیاستگذاری هدفمند همراه نشود، میتواند سلامت خانوارها و پایداری نظام درمان را همزمان تهدید کند. اقتصاد سلامت بهعنوان یکی از مهمترین بخشهای اقتصاد اجتماعی، در سالهای اخیر با فشارهای فزایندهای مواجه شده است. رشد هزینههای پزشکی، افزایش قیمت دارو و تجهیزات، و محدودیت منابع مالی بیمهها، موجب شده سهم پرداخت از جیب مردم به یکی از نگرانیهای اصلی سیاستگذاران و شهروندان تبدیل شود.
بر اساس نظر کارشناسان اقتصاد سلامت، فاصله میان درآمد خانوار و هزینه خدمات درمانی در حال افزایش است؛ موضوعی که خطر «هزینههای کمرشکن سلامت» را برای اقشار متوسط و کمدرآمد جدیتر کرده است. این وضعیت نهتنها دسترسی عادلانه به خدمات درمانی را تهدید میکند، بلکه پیامدهای اقتصادی بلندمدتی مانند کاهش بهرهوری نیروی کار و افزایش فقر سلامتمحور را به دنبال دارد.
فشار بر بیمهها و زنجیره درمان
بیمههای درمانی نیز در این میان با چالشهای مضاعفی روبهرو هستند. افزایش تعرفهها و هزینه خدمات پزشکی، بدون رشد متناسب منابع مالی، توازن اقتصادی بیمهها را برهم زده است. تأخیر در پرداخت مطالبات مراکز درمانی و داروخانهها، زنجیره ارائه خدمات سلامت را دچار اختلال کرده و فشار مضاعفی بر بیمارستانها و پزشکان وارد میکند. کارشناسان هشدار میدهند که ادامه این روند میتواند به کاهش کیفیت خدمات، افزایش پرداخت غیررسمی و تضعیف اعتماد عمومی به نظام سلامت منجر شود.
دارو؛ نقطه تلاقی سلامت و اقتصاد
بازار دارو بهعنوان یکی از حساسترین بخشهای اقتصاد سلامت، بیش از دیگر حوزهها تحت تأثیر نوسانات اقتصادی قرار گرفته است. افزایش هزینه تولید، واردات مواد اولیه و مشکلات نقدینگی، دسترسی پایدار به دارو را با تهدید مواجه کرده است. به گفته متخصصان، هرگونه اختلال در زنجیره دارو، پیامدهایی فراتر از اقتصاد و مستقیماً سلامت بیماران را هدف قرار میدهد.
لزوم اصلاحات ساختاری
اقتصاددانان سلامت تأکید میکنند که عبور از وضعیت کنونی نیازمند اصلاحات ساختاری است؛ از جمله:
تقویت نظام بیمهای و کاهش پرداخت از جیب مردم
هدفمندسازی یارانههای سلامت
افزایش شفافیت مالی در نظام درمان
سرمایهگذاری در پیشگیری و مراقبتهای اولیه بهجای درمانهای پرهزینه
به باور آنان، هر واحد سرمایهگذاری در پیشگیری، میتواند چندین برابر هزینههای درمانی آینده را کاهش دهد.
سلامت؛ هزینه یا سرمایه؟
یکی از محورهای اصلی تحلیل اقتصاد سلامت، تغییر نگاه سیاستگذاران به حوزه درمان است. کارشناسان معتقدند سلامت نباید صرفاً بهعنوان یک هزینه دیده شود، بلکه سرمایهای راهبردی برای توسعه اقتصادی و اجتماعی است. نیروی کار سالم، بهرهوری بالاتر و کاهش هزینههای اجتماعی، از جمله بازدههای اقتصادی سرمایهگذاری در سلامت هستند.
جمعبندی
اقتصاد سلامت امروز در نقطهای حساس قرار دارد؛ نقطهای که تصمیمهای سیاستی میتوانند مسیر آینده آن را تعیین کنند. به اعتقاد کارشناسان، بدون اصلاحات هدفمند و نگاه بلندمدت، فشار هزینههای درمان میتواند به یکی از عوامل اصلی نابرابری و نارضایتی اجتماعی تبدیل شود.
تنظیم کننده: علیرضا آتشی
